QUE VÉN O LOBO!

 

De nenos, a todos contáronnos algunha vez o conto de Pedro e o lobo: o humilde pastor que repetía a broma de “que vén o lobo”, ata o día en que a súa aparición verdadeira xa non foi crida despois de tantos desmentidos e… aforrareime o desenlace e a súa lección moral. Claro que os seus veciños podían ser máis esixentes e comportarse como procesadores racionais de información, dun xeito asimilable ao procedemento científico, e obstinarse en solicitar todos os datos posibles antes de decantar unha opinión (buscámolo por todas partes e non hai probas da súa presenza, ou efectivamente estas son irrefutables), pero a historia de Esopo da por suposto que os humanos somos sensibles a cantos de serea, ameazas, enganos e bromas, que somos moldeables non só polo datos senón tamén polos discursos que os acompañan e que, aínda que sirvan para darlles sentido, ocultan con frecuencia os intereses, desexos e pretensións de quen os profire. Vamos, que o bromista do conto tanto pode ser un científico avieso que quere chamar a atención sobre unha invención súa que alcanza escaso recoñecemento como un empresario que busca articular as condicións para que prospere o seu negocio ou un político que pretende un efecto positivo en termos electorais. E nós –a veciñanza de Pedro– lidiando con toda esa información e o seu aparello mediático.

O lobo chámase neste caso inverno, uns meses de frío que poden collernos sen suficiente subministración enerxética, ou con pouca auga se non chove, sufrindo alteracións climáticas cada vez máis extremas ou presenciando exercicios pre-bélicos nos mares do Indo-Pacífico, ademais da continuación da campaña rusa en Ucraína ou unha nova saída a escena do malfadado virus ou outro que estea na reserva. Onde pode conducir todo isto? Cantas veces é preciso que o lobo aúlle para tomalo en serio ou, como apunta o conto, precisamente para non facerlle caso?

É a opción que lles teño oído moitas veces a amigos supostamente ben informados: iremos capeando o temporal como sempre foi, pasando momentos mellores e peores pero no fondo permanecendo idénticos afáns e o mesmo entrelazamiento, por variable que sexa, de problemas e retos con medidas e solucións. É unha especie de visión antiga do eterno retorno, na que todo cambia só na superficie aparente porque a natureza das cousas, e a nosa propia, será igual, e todo ocorre segundo unha xustiza reparadora universal (á que inxenuamente chamamos destino).

É esa confianza cega no destino o que nos fai lanzarnos a vivir este agosto coma se fose o último, enchendo festas, hoteis e transportes, con números de record. Tense falado dos felices vinte antes do desastre. Carpe diem, fuxida cara a adiante, se hai que queimar máis carbón pois se queima e listo e, se non, que veñan salvarnos as nucleares.

Tamén cabe o opción de que o lobo xa estea entre nós e esteamos acostumándonos a un medo convenientemente inoculado. Eu confeso que entre a fantasía da invulnerabilidade e a neurastenia que paraliza (zombies ao revés, temerosos dos que viven de verdade), prefiro non ser augafestas e sumarme aínda que sexa de esguello ao xeral desfrute. Non creo que nos salve embozarnos coa máscara nunha rúa deserta, nin tampouco poñernos mercar armas como tolos. Cincuenta anos despois da advertencia de “Os límites do crecemento”, o planeta necesita algo máis que un capa de pintura verde. Pero aínda é agosto e os bombeiros son os heroes do momento. Que fodida e fermosa é a vida.